Saltar ao contido
Ridgun
Galego

14 O Libro de Ridgun

A lib linalg — Álxebra Lineal sobre Tensor[Real], Bareiss e Activacións

14.1. Por que existe a lib linalg? (O problema real e a filosofía Ridgun)

«Por que necesito unha lib linalg escrita dende cero en Ridgun puro en vez de enlazar unha librería de C de toda a vida?»

Esa é a primeira pregunta que se fai calquera enxeñeiro de sistemas ao chegar a linalg. E a resposta resume toda a filosofía de ridgun-libs:

Sexamos sinceros: cando queres calcular similitude coseno para embeddings, resolver $A x = b$ ou avaliar unha capa softmax nun binario lixeiro, non queres arrastrar 400 MB de PyTorch ou LAPACK.

A lib linalg constrúe álxebra lineal numérica sobre Tensor[Real] nativo: transposición, traza, identidade, produto interno/externo, multiplicación matriz-vector e matriz-matriz con notación de Einstein, normas ($L_1, L_2, L_\infty$, Frobenius), determinante e resolución lineal $A x = b$ mediante eliminación de Bareiss/Gauss con pivoteo parcial, e activacións neuronais (relu, sigmoid, softmax).

Nun ecosistema tradicional, resolver as tarefas do dominio LINALG implica arrastrar dependencias externas en C, loitar con punteiros crus, conversións opacas de tipos, excepcións non verificadas ou pausas impredicibles do colector de lixo. En Ridgun, a lib linalg (src/main/ridgun/lib/linalg.rg) aborda o problema con catro principios innegociables:

  1. Declara import linalg (ou import linalg as alias) ao inicio do ficheiro: cada lib define o seu espazo de nomes module :: linalg e en modo --strict as funcións multi-palabra invócanse sempre con espazos naturais.
  2. Encadea as túas tubaxes de esquerda a dereita con ->: escribe entrada paso un -> paso dous -> resultado, usa máscaras (+ _ _ +) para desestruturar secuencias e omite _ = en sentenzas secuenciais (ou descarta con -> ()).
  3. Recursión de cola con TCO (Tail-Call Optimization): todos os percorridos internos de linalg compílanse a bucles nativos en espazo de pila $O(1)$.
  4. Memoria determinista (RMM1 / RMM2): cada estrutura intermedia libérase no instante exacto en que remata a súa última lectura, sen Garbage Collector.

14.2. Artefactos nativos, importación e catálogo completo da API de linalg

En ridgun-libs, linalg é unha lib de primeira clase situada en src/main/ridgun/lib/linalg.rg (dominio LINALG). Ao compilar con stable bundle, empaquétase en tres formatos nativos:

ArtefactoRutaPropósito
Bundle Ridguntarget/bundles/linalg.rglibDistribución e importación directa con import linalg
Ficheiro compiladotarget/linalg.rgcArtefacto intermedio verificado por ridgunc
Obxecto compartido ELF64target/liblinalg.soBiblioteca dinámica nativa sen dependencias de C nin libc

Cada lib declara o seu propio espazo de nomes con module :: linalg: abonda con escribir import linalg (ou import linalg as alias) na cabeceira e chamar ás súas funcións con espazos naturais (mina funcion x) e tubaxes -> (x mina funcion -> resultado).

14.2.1. Resumo de familias funcionais de linalg

Sinatura / Función / TipoQue fai e cando usala
linalg vec from list / linalg mat from listsConstrúe Tensor[Real] 1D e 2D a partir de listas de Ridgun
linalg transpose / linalg trace / linalg diag / linalg identityTransformacións estruturais de matrices e matriz identidade
linalg dot / linalg outer / linalg matvec / linalg matmulEinstein contraction (a[i] * b[i], a[i, k] * b[k, j])
linalg norm l1 / linalg norm l2 / linalg cosine similarityNormas vectoriais/matriciais, normalización e similitude coseno
linalg det / linalg solveDeterminante exacto de Bareiss e resolución $A x = b$ con pivoteo parcial (Option[Tensor[Real]])
linalg relu / linalg sigmoid / linalg softmaxActivacións neuronais numericamente estables con desprazamento polo máximo

14.2.2. Catálogo exhaustivo de tipos e sinaturas en src/main/ridgun/lib/linalg.rg

A continuación tes o inventario completo de tipos alxébricos (type), operadores (op ::) e sinaturas de funcións (fn ::) definidos en src/main/ridgun/lib/linalg.rg (0 tipos, 0 operadores e 76 funcións):

#Función / Sinatura (fn ::)Tipo de Retorno
1fn :: la abs IntInt
2fn :: la max Int IntInt
3fn :: la isqrt step Int Int IntInt
4fn :: la isqrt loop Int IntInt
5fn :: la isqrt IntInt
6fn :: la exp neg scaled IntInt
7fn :: linalg vec len Tensor[Real * n]Int
8fn :: linalg mat rows Tensor[Real * r * c]Int
9fn :: linalg mat cols Tensor[Real * r * c]Int
10fn :: la transpose col loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c * r] Int Int IntTensor[Real * c * r]
11fn :: la transpose row loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c * r] Int Int IntTensor[Real * c * r]
12fn :: linalg transpose Tensor[Real * r * c]Tensor[Real * c * r]
13fn :: la trace loop Tensor[Real * r * c] Int Int IntInt
14fn :: linalg trace Tensor[Real * r * c]Int
15fn :: la diag loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * r] Int IntTensor[Real * r]
16fn :: linalg diag Tensor[Real * r * c]Tensor[Real * r]
17fn :: la identity loop Tensor[Real * n * n] Int IntTensor[Real * n * n]
18fn :: linalg identity IntTensor[Real * n * n]
19fn :: la dot loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int IntInt
20fn :: linalg dot Tensor[Real * n] Tensor[Real * n]Int
21fn :: la outer col loop Tensor[Real * r] Tensor[Real * c] Tensor[Real * r * c] Int Int IntTensor[Real * r * c]
22fn :: la outer row loop Tensor[Real * r] Tensor[Real * c] Tensor[Real * r * c] Int Int IntTensor[Real * r * c]
23fn :: linalg outer Tensor[Real * r] Tensor[Real * c]Tensor[Real * r * c]
24fn :: la matvec row dot Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c] Int Int Int IntInt
25fn :: la matvec loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c] Tensor[Real * r] Int Int IntTensor[Real * r]
26fn :: linalg matvec Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c]Tensor[Real * r]
27fn :: linalg matmul Tensor[Real * r * k] Tensor[Real * k * c]Tensor[Real * r * c]
28fn :: la norm l1 loop Tensor[Real * n] Int Int IntInt
29fn :: linalg norm l1 Tensor[Real * n]Int
30fn :: linalg norm l2 sq Tensor[Real * n]Int
31fn :: linalg norm l2 Tensor[Real * n]Int
32fn :: la norm linf loop Tensor[Real * n] Int Int IntInt
33fn :: linalg norm linf Tensor[Real * n]Int
34fn :: la frob col loop Tensor[Real * r * c] Int Int Int IntInt
35fn :: la frob row loop Tensor[Real * r * c] Int Int Int IntInt
36fn :: linalg frobenius norm Tensor[Real * r * c]Int
37fn :: la norm vec loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int IntTensor[Real * n]
38fn :: la normalize vec step Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
39fn :: linalg normalize vec Tensor[Real * n]Tensor[Real * n]
40fn :: la cosine step Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntInt
41fn :: linalg cosine similarity Tensor[Real * n] Tensor[Real * n]Int
42fn :: la clone mat col Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * n * n] Int Int IntTensor[Real * n * n]
43fn :: la clone mat row Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * n * n] Int IntTensor[Real * n * n]
44fn :: la clone vec loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
45fn :: la find pivot step Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int Int IntInt
46fn :: la find pivot row Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int IntInt
47fn :: la swap mat rows loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int IntTensor[Real * n * n]
48fn :: la swap vec elems Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
49fn :: la ff elim b loop Tensor[Real * n * n] Tensor[Real * n] Int Int Int Int IntTensor[Real * n]
50fn :: la ff elim col loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int Int Int IntTensor[Real * n * n]
51fn :: la ff elim a loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int IntTensor[Real * n * n]
52fn :: la next piv Int IntInt
53fn :: la solve loop Tensor[Real * n * n] Tensor[Real * n] Int Int IntTensor[Real * n]
54fn :: la backsub sum Tensor[Real * n * n] Tensor[Real * n] Int Int Int IntInt
55fn :: la backsub div Int Int IntInt
56fn :: la backsub loop Tensor[Real * n * n] Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
57fn :: linalg solve Tensor[Real * n * c] Tensor[Real * n]Tensor[Real * n]
58fn :: la bareiss step loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int Int IntTensor[Real * n * n]
59fn :: la bareiss row loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int IntTensor[Real * n * n]
60fn :: la pivot sign Int Int IntInt
61fn :: la bareiss piv step Tensor[Real * n * n] Int Int Int Int IntInt
62fn :: la bareiss loop Tensor[Real * n * n] Int Int Int IntInt
63fn :: linalg det Tensor[Real * n * c]Int
64fn :: la relu scalar IntInt
65fn :: la relu loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
66fn :: linalg relu Tensor[Real * n]Tensor[Real * n]
67fn :: la sigmoid scalar IntInt
68fn :: la sigmoid loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
69fn :: linalg sigmoid Tensor[Real * n]Tensor[Real * n]
70fn :: la max vec loop Tensor[Real * n] Int Int IntInt
71fn :: la sum vec loop Tensor[Real * n] Int Int IntInt
72fn :: la exp shifted loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int IntTensor[Real * n]
73fn :: la softmax scale loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int IntTensor[Real * n]
74fn :: la argmax vec loop Tensor[Real * n] Int Int Int IntInt
75fn :: la softmax finish Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int IntTensor[Real * n]
76fn :: linalg softmax Tensor[Real * n]Tensor[Real * n]

14.3. Explorando linalg a fondo: Exemplos paso a paso de cada funcionalidade

Non abonda con ver a táboa de sinaturas: imos explorar cada unha das funcionalidades da lib linalg mediante exemplos progresivos e executables en Ridgun. Comezaremos polas dúas receitas tabulares de uso cotián e despois percorreremos en detalle todos os escenarios funcionais, transformacións e casos límite verificados en src/test/ridgun/test linalg.rg.

14.3.1. Exemplo 1: Fluxo principal en estilo tabular con linalg

Observa como en Ridgun os signos = e os pasos de transformación con linalg quedan aliñados coma unha táboa limpa, sen variables mutables innecesarias nin efectos laterais ocultos:

import linalg

fn :: resolver sistema lineal Tensor[Real * n * n] Tensor[Real * n] => Tensor[Real * n]
      resolver sistema lineal a b =
        -- Resuelve A * x = b mediante eliminacion exacta de Bareiss
        linalg solve a b

14.3.2. Exemplo 2: Composición segura e manexo de casos de bordo

Toda función da lib linalg está deseñada para compoñerse con gardas booleanas | e co resto das 32 libs de ridgun-libs:

import linalg

fn :: puntuar embeddings Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] => Int Tensor[Real * n]
      puntuar embeddings q d =
        linalg cosine similarity q d -> sim
        q linalg softmax -> probs
        (sim, probs)

14.3.3. Exemplo 3: Transposta (transpose), traza (trace), extracción/construción diagonal (diag, from diag) e matriz identidade (identity)

Neste exemplo práctico exploramos de forma exhaustiva como se comporta linalg neste bloque funcional, incluíndo entradas estándar, combinacións de parámetros e valores fronteira:

fn :: test transpose trace diag identity => ()
      test transpose trace diag identity =
        -- 1. Non-square 2x3 matrix transpose -> 3x2 and double-transpose involution (A^T)^T == A
        m = Tensor[Real * 2 * 3]
        m_(0, 0) = 1
        m_(0, 1) = 2
        m_(0, 2) = 3
        m_(1, 0) = 4
        m_(1, 1) = 5
        m_(1, 2) = 6
        assert int equals (linalg mat rows m) 2 "2x3 rows == 2"
        assert int equals (linalg mat cols m) 3 "2x3 cols == 3"
        mt = linalg transpose m
        assert int equals (linalg mat rows mt) 3 "transposed rows == 3"
        assert int equals (linalg mat cols mt) 2 "transposed cols == 2"
        assert int equals mt_(0, 0) 1 "mt(0,0) == 1"
        assert int equals mt_(0, 1) 4 "mt(0,1) == 4"
        assert int equals mt_(1, 0) 2 "mt(1,0) == 2"
        assert int equals mt_(1, 1) 5 "mt(1,1) == 5"
        assert int equals mt_(2, 0) 3 "mt(2,0) == 3"
        assert int equals mt_(2, 1) 6 "mt(2,1) == 6"
        mtt = linalg transpose mt
        assert int equals mtt_(1, 2) 6 "(A^T)^T(1,2) == 6"

        -- 2. Trace and diagonal extraction on 3x3 matrix with negative entries
        sq = Tensor[Real * 3 * 3]
        sq_(0, 0) = 10
        sq_(0, 1) = 2
        sq_(0, 2) = 3
        sq_(1, 0) = 4
        sq_(1, 1) = 0 - 3
        sq_(1, 2) = 6
        sq_(2, 0) = 7
        sq_(2, 1) = 8
        sq_(2, 2) = 5
        assert int equals (linalg trace sq) 12 "trace(sq) == 10 - 3 + 5 == 12"
        assert int equals (linalg trace (linalg transpose sq)) 12 "trace(A^T) == trace(A)"
        dg = linalg diag sq
        assert int equals (linalg vec len dg) 3 "diag len == 3"
        assert int equals dg_(0) 10 "diag(0) == 10"
        assert int equals dg_(1) (0 - 3) "diag(1) == -3"
        assert int equals dg_(2) 5 "diag(2) == 5"

        -- 3. Identity matrix I_4 properties: trace(I_4) == 4, det(I_4) == 1, I_3 @ sq == sq
        id4 = linalg identity 4
        assert int equals (linalg mat rows id4) 4 "I_4 rows == 4"
        assert int equals (linalg trace id4) 4 "trace(I_4) == 4"
        assert int equals id4_(2, 2) 1 "I_4(2,2) == 1"
        assert int equals id4_(2, 3) 0 "I_4(2,3) == 0"
        id3  = linalg identity 3
        prod = linalg matmul id3 sq
        assert int equals prod_(0, 0) 10 "(I_3 @ sq)(0,0) == 10"
        assert int equals prod_(1, 2) 6 "(I_3 @ sq)(1,2) == 6"
        assert int equals prod_(2, 1) 8 "(I_3 @ sq)(2,1) == 8"
        ()

14.3.4. Exemplo 4: Produto escalar (dot), produto exterior (outer), matriz-vector (matvec), multiplicación matricial (matmul) e normas ($L_1$, $L_2$, $L_\infty$, Frobenius)

Neste exemplo práctico exploramos de forma exhaustiva como se comporta linalg neste bloque funcional, incluíndo entradas estándar, combinacións de parámetros e valores fronteira:

fn :: test dot outer matvec norms => ()
      test dot outer matvec norms =
        -- 1. Dot product, orthogonal vectors, and Cauchy-Schwarz
        u = Tensor[Real * 3]
        u_(0) = 1
        u_(1) = 0 - 2
        u_(2) = 3
        v = Tensor[Real * 3]
        v_(0) = 4
        v_(1) = 5
        v_(2) = 6
        assert int equals (linalg dot u v) 12 "dot([1,-2,3], [4,5,6]) == 4 - 10 + 18 == 12"
        assert int equals (linalg dot v u) 12 "dot is commutative"

        -- Orthogonal vectors: [1, 2, -1] . [2, 0, 2] == 0
        o1 = Tensor[Real * 3]
        o1_(0) = 1
        o1_(1) = 2
        o1_(2) = 0 - 1
        o2 = Tensor[Real * 3]
        o2_(0) = 2
        o2_(1) = 0
        o2_(2) = 2
        assert int equals (linalg dot o1 o2) 0 "orthogonal dot == 0"
        assert int equals (linalg cosine similarity o1 o2) 0 "orthogonal cosine similarity == 0"

        -- 2. Outer product u (3) (x) w (2) -> 3x2 rank-1 matrix (det of square outer product == 0)
        w = Tensor[Real * 2]
        w_(0) = 7
        w_(1) = 0 - 8
        out = linalg outer u w
        assert int equals (linalg mat rows out) 3 "outer rows == 3"
        assert int equals (linalg mat cols out) 2 "outer cols == 2"
        assert int equals out_(0, 0) 7 "outer(0,0) == 7"
        assert int equals out_(0, 1) (0 - 8) "outer(0,1) == -8"
        assert int equals out_(1, 0) (0 - 14) "outer(1,0) == -14"
        assert int equals out_(1, 1) 16 "outer(1,1) == 16"
        assert int equals out_(2, 0) 21 "outer(2,0) == 21"
        assert int equals out_(2, 1) (0 - 24) "outer(2,1) == -24"
        rk1 = linalg outer u v
        assert int equals (linalg det rk1) 0 "rank-1 outer product has det == 0"

        -- 3. Norms (L1, L2, L_inf, Frobenius) and vector normalization on Pythagorean triple (3, -4, 0)
        p = Tensor[Real * 3]
        p_(0) = 3
        p_(1) = 0 - 4
        p_(2) = 0
        assert int equals (linalg norm l1 p) 7 "L1([3,-4,0]) == 7"
        assert int equals (linalg norm l2 sq p) 25 "L2^2([3,-4,0]) == 25"
        assert int equals (linalg norm l2 p) 5 "L2([3,-4,0]) == 5"
        assert int equals (linalg norm linf p) 4 "L_inf([3,-4,0]) == 4"
        np = linalg normalize vec p
        assert int equals np_(0) 600 "normalized(0) == 600 permille (0.6)"
        assert int equals np_(1) (0 - 800) "normalized(1) == -800 permille (-0.8)"
        assert int equals np_(2) 0 "normalized(2) == 0"

        -- Zero vector normalization guard (VUL-INPUT-001)
        z3 = Tensor[Real * 3]
        nz = linalg normalize vec z3
        assert int equals nz_(0) 0 "normalize zero vector safe (0)"
        ()

14.3.5. Exemplo 5: Determinantes exactos (det2, det3, det) e resolución de sistemas lineais $Ax = b$ sen fraccións (linalg solve)

Neste exemplo práctico exploramos de forma exhaustiva como se comporta linalg neste bloque funcional, incluíndo entradas estándar, combinacións de parámetros e valores fronteira:

fn :: test det and linear solver => ()
      test det and linear solver =
        -- 1. 2x2 non-unit pivot system: [2, 3; 5, 4] * [x0, x1] = [13, 22] => x = [2, 3]
        a2 = Tensor[Real * 2 * 2]
        a2_(0, 0) = 2
        a2_(0, 1) = 3
        a2_(1, 0) = 5
        a2_(1, 1) = 4
        b2 = Tensor[Real * 2]
        b2_(0) = 13
        b2_(1) = 22
        assert int equals (linalg det a2) (0 - 7) "det([2,3;5,4]) == -7"
        x2 = linalg solve a2 b2
        assert int equals x2_(0) 2 "2x2 solve x0 == 2"
        assert int equals x2_(1) 3 "2x2 solve x1 == 3"
        r2 = linalg matvec a2 x2
        assert int equals r2_(0) 13 "A*x(0) == 13"
        assert int equals r2_(1) 22 "A*x(1) == 22"

        -- 2. 3x3 system requiring partial pivoting (0 in (0,0) entry!):
        -- [0, 2, 1; 1, -2, -3; -1, 1, 2] * [x0, x1, x2] = [-8, 0, 3] => x = [-4, -5, 2]
        a3 = Tensor[Real * 3 * 3]
        a3_(0, 0) = 0
        a3_(0, 1) = 2
        a3_(0, 2) = 1
        a3_(1, 0) = 1
        a3_(1, 1) = 0 - 2
        a3_(1, 2) = 0 - 3
        a3_(2, 0) = 0 - 1
        a3_(2, 1) = 1
        a3_(2, 2) = 2
        b3 = Tensor[Real * 3]
        b3_(0) = 0 - 8
        b3_(1) = 0
        b3_(2) = 3
        x3 = linalg solve a3 b3
        assert int equals x3_(0) (0 - 4) "3x3 pivoted solve x0 == -4"
        assert int equals x3_(1) (0 - 5) "3x3 pivoted solve x1 == -5"
        assert int equals x3_(2) 2 "3x3 pivoted solve x2 == 2"
        r3 = linalg matvec a3 x3
        assert int equals r3_(0) (0 - 8) "A3*x3(0) == -8"
        assert int equals r3_(1) 0 "A3*x3(1) == 0"
        assert int equals r3_(2) 3 "A3*x3(2) == 3"
        ()

14.3.6. Exemplo 6: Funcións de activación neuronal (relu, leaky relu, sigmoid, softmax, argmax, argmin, normalize)

Neste exemplo práctico exploramos de forma exhaustiva como se comporta linalg neste bloque funcional, incluíndo entradas estándar, combinacións de parámetros e valores fronteira:

fn :: test neural activations => ()
      test neural activations =
        -- 1. ReLU: negatives -> 0, positives preserved
        v = Tensor[Real * 4]
        v_(0) = 0 - 10
        v_(1) = 0
        v_(2) = 5
        v_(3) = 42
        rv = linalg relu v
        assert int equals rv_(0) 0 "relu(-10) == 0"
        assert int equals rv_(1) 0 "relu(0) == 0"
        assert int equals rv_(2) 5 "relu(5) == 5"
        assert int equals rv_(3) 42 "relu(42) == 42"

        -- 2. Sigmoid: maps into (0, 1000), sigmoid(0) == 500, symmetry sigmoid(-x) + sigmoid(x) == 1000
        sv = Tensor[Real * 3]
        sv_(0) = 0 - 2
        sv_(1) = 0
        sv_(2) = 2
        sg = linalg sigmoid sv
        assert int equals sg_(1) 500 "sigmoid(0) == 500"
        assert true (sg_(0) > 0 and sg_(0) < 500) "sigmoid(-2) in (0, 500)"
        assert true (sg_(2) > 500 and sg_(2) < 1000) "sigmoid(2) in (500, 1000)"
        assert int equals (sg_(0) + sg_(2)) 1000 "sigmoid(-2) + sigmoid(2) == 1000"

        -- 3. Softmax: sums to 1000, shift-invariant (softmax(x + c) == softmax(x)), overflow-safe
        logits = Tensor[Real * 3]
        logits_(0) = 1
        logits_(1) = 2
        logits_(2) = 3
        sm = linalg softmax logits
        assert int equals (sm_(0) + sm_(1) + sm_(2)) 1000 "softmax sums to 1000"
        assert true (sm_(0) < sm_(1) and sm_(1) < sm_(2)) "softmax strictly monotonic"

        shifted = Tensor[Real * 3]
        shifted_(0) = 1000001
        shifted_(1) = 1000002
        shifted_(2) = 1000003
        sm_sh = linalg softmax shifted
        assert int equals sm_sh_(0) sm_(0) "softmax shift-invariance (0)"
        assert int equals sm_sh_(1) sm_(1) "softmax shift-invariance (1)"
        assert int equals sm_sh_(2) sm_(2) "softmax shift-invariance (2)"
        ()

14.4. Baixo o capó: como está construída linalg en Ridgun puro (src/main/ridgun/lib/linalg.rg)

Unha das maiores vantaxes de ridgun-libs é que non hai caixas negras en C. Podes abrir src/main/ridgun/lib/linalg.rg e ler exactamente como está implementada cada operación usando pattern matching, árbores de gardas | / |. e recursión de cola (TCO). Vexamos as pezas clave da súa implementación real:

14.4.1. Implementación interna: Internal Scalar Helpers

Fíxate en como linalg.rg estrutura as sinaturas fn :: ... => ... primeiro e resolve cada caso mediante ecuacións aliñadas e chamadas de cola:

module :: linalg

fn :: la abs Int => Int
      la abs x   =
        | x < 0     = 0 - x
        | otherwise = x

fn :: la max Int Int => Int
      la max a   b   =
        | a >= b    = a
        | otherwise = b

fn :: la isqrt step Int Int Int => Int
      la isqrt step n x nx =
        | nx >= x   = x
        | otherwise = la isqrt loop n nx

fn :: la isqrt loop Int Int => Int
      la isqrt loop n   x   =
        la isqrt step n x ((x + (n / x)) / 2)

fn :: la isqrt Int => Int
      la isqrt n   =
        | n <= 0    = 0
        | n < 4     = 1
        | otherwise = la isqrt loop n (n / 2)

fn :: la exp neg scaled Int => Int
      la exp neg scaled x   =
        | x >= 0          = 1000000
        | x == (0 - 1)    = 367879
        | x == (0 - 2)    = 135335
        | x == (0 - 3)    = 49787
        | x == (0 - 4)    = 18316
        | x == (0 - 5)    = 6738
        | x == (0 - 6)    = 2479
        | x == (0 - 7)    = 912
        | x == (0 - 8)    = 335
        | x == (0 - 9)    = 123
        | x == (0 - 10)   = 45
        | x == (0 - 11)   = 17
        | x == (0 - 12)   = 6
        | x == (0 - 13)   = 2
        | x == (0 - 14)   = 1
        | otherwise       = 0

14.4.2. Implementación interna: Matrix Transpose, Trace, Diagonal & Identity

Fíxate en como linalg.rg estrutura as sinaturas fn :: ... => ... primeiro e resolve cada caso mediante ecuacións aliñadas e chamadas de cola:

fn :: la transpose col loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c * r] Int Int Int => Tensor[Real * c * r]
      la transpose col loop m out i j cols =
        | j >= cols = out
        | otherwise =
          out_(j, i) = m_(i, j)
          la transpose col loop m out i (j + 1) cols

fn :: la transpose row loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * c * r] Int Int Int => Tensor[Real * c * r]
      la transpose row loop m out i rows cols =
        | i >= rows = out
        | otherwise =
          out2 = la transpose col loop m out i 0 cols
          la transpose row loop m out2 (i + 1) rows cols

fn :: linalg transpose Tensor[Real * r * c] => Tensor[Real * c * r]
      linalg transpose (Tensor[Real * r * c] m) =
        out = Tensor[Real * c * r]
        la transpose row loop m out 0 r c

fn :: la trace loop Tensor[Real * r * c] Int Int Int => Int
      la trace loop m idx n acc =
        | idx >= n  = acc
        | otherwise = la trace loop m (idx + 1) n (acc + m_(idx, idx))

fn :: linalg trace Tensor[Real * r * c] => Int
      linalg trace (Tensor[Real * r * c] m) =
        la trace loop m 0 r 0

fn :: la diag loop Tensor[Real * r * c] Tensor[Real * r] Int Int => Tensor[Real * r]
      la diag loop m out idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = m_(idx, idx)
          la diag loop m out (idx + 1) n

fn :: linalg diag Tensor[Real * r * c] => Tensor[Real * r]
      linalg diag (Tensor[Real * r * c] m) =
        out = Tensor[Real * r]
        la diag loop m out 0 r

fn :: la identity loop Tensor[Real * n * n] Int Int => Tensor[Real * n * n]
      la identity loop out idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx, idx) = 1
          la identity loop out (idx + 1) n

fn :: linalg identity Int => Tensor[Real * n * n]
      linalg identity dim =
        la max 1 dim -> n
        out = Tensor[Real * n * n]
        la identity loop out 0 n

14.4.3. Implementación interna: Vector & Matrix Norms (norm_l1, norm_l2, norm_linf, frobenius)

Fíxate en como linalg.rg estrutura as sinaturas fn :: ... => ... primeiro e resolve cada caso mediante ecuacións aliñadas e chamadas de cola:

fn :: la norm l1 loop Tensor[Real * n] Int Int Int => Int
      la norm l1 loop v idx n acc =
        | idx >= n  = acc
        | otherwise = la norm l1 loop v (idx + 1) n (acc + (la abs v_(idx)))

fn :: linalg norm l1 Tensor[Real * n] => Int
      linalg norm l1 (Tensor[Real * n] v) =
        la norm l1 loop v 0 n 0

fn :: linalg norm l2 sq Tensor[Real * n] => Int
      linalg norm l2 sq (Tensor[Real * n] v) =
        la dot loop v v 0 n 0

fn :: linalg norm l2 Tensor[Real * n] => Int
      linalg norm l2 (Tensor[Real * n] v) =
        la isqrt (la dot loop v v 0 n 0)

fn :: la norm linf loop Tensor[Real * n] Int Int Int => Int
      la norm linf loop v idx n best =
        | idx >= n  = best
        | otherwise = la norm linf loop v (idx + 1) n (la max best (la abs v_(idx)))

fn :: linalg norm linf Tensor[Real * n] => Int
      linalg norm linf (Tensor[Real * n] v) =
        la norm linf loop v 0 n 0

fn :: la frob col loop Tensor[Real * r * c] Int Int Int Int => Int
      la frob col loop m i j cols acc =
        | j >= cols = acc
        | otherwise =
          x = m_(i, j)
          la frob col loop m i (j + 1) cols (acc + (x * x))

fn :: la frob row loop Tensor[Real * r * c] Int Int Int Int => Int
      la frob row loop m i rows cols acc =
        | i >= rows = acc
        | otherwise = la frob row loop m (i + 1) rows cols (la frob col loop m i 0 cols acc)

fn :: linalg frobenius norm Tensor[Real * r * c] => Int
      linalg frobenius norm (Tensor[Real * r * c] m) =
        la isqrt (la frob row loop m 0 r c 0)

fn :: la norm vec loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int Int => Tensor[Real * n]
      la norm vec loop v out norm_val idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = (v_(idx) * 1000) / norm_val
          la norm vec loop v out norm_val (idx + 1) n

fn :: la normalize vec step Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int => Tensor[Real * n]
      la normalize vec step v out norm_value n =
        | norm_value <= 0 = out
        | otherwise       = la norm vec loop v out norm_value 0 n

fn :: linalg normalize vec Tensor[Real * n] => Tensor[Real * n]
      linalg normalize vec (Tensor[Real * n] v) =
        la normalize vec step v (Tensor[Real * n]) (linalg norm l2 v) n

fn :: la cosine step Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int => Int
      la cosine step a b na nb =
        | na <= 0 or nb <= 0 = 0
        | otherwise          = ((linalg dot a b) * 1000) / (na * nb)

fn :: linalg cosine similarity Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] => Int
      linalg cosine similarity (Tensor[Real * n] a) (Tensor[Real * n] b) =
        la cosine step a b (linalg norm l2 a) (linalg norm l2 b)

14.4.4. Implementación interna: Neural Activations (linalg relu, linalg sigmoid, linalg softmax)

Fíxate en como linalg.rg estrutura as sinaturas fn :: ... => ... primeiro e resolve cada caso mediante ecuacións aliñadas e chamadas de cola:

fn :: la relu scalar Int => Int
      la relu scalar x   =
        | x <= 0    = 0
        | otherwise = x

fn :: la relu loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int => Tensor[Real * n]
      la relu loop v out idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = la relu scalar v_(idx)
          la relu loop v out (idx + 1) n

fn :: linalg relu Tensor[Real * n] => Tensor[Real * n]
      linalg relu (Tensor[Real * n] v) =
        la relu loop v (Tensor[Real * n]) 0 n

fn :: la sigmoid scalar Int => Int
      la sigmoid scalar x   =
        | x == 0 = 500
        | x > 0  =
          en = la exp neg scaled (0 - x)
          (1000000 * 1000) / (1000000 + en)
        | otherwise =
          1000 - (la sigmoid scalar (0 - x))

fn :: la sigmoid loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int => Tensor[Real * n]
      la sigmoid loop v out idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = la sigmoid scalar v_(idx)
          la sigmoid loop v out (idx + 1) n

fn :: linalg sigmoid Tensor[Real * n] => Tensor[Real * n]
      linalg sigmoid (Tensor[Real * n] v) =
        la sigmoid loop v (Tensor[Real * n]) 0 n

fn :: la max vec loop Tensor[Real * n] Int Int Int => Int
      la max vec loop v idx n best =
        | idx >= n  = best
        | otherwise = la max vec loop v (idx + 1) n (la max best v_(idx))

fn :: la sum vec loop Tensor[Real * n] Int Int Int => Int
      la sum vec loop v idx n acc =
        | idx >= n  = acc
        | otherwise = la sum vec loop v (idx + 1) n (acc + v_(idx))

fn :: la exp shifted loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int Int => Tensor[Real * n]
      la exp shifted loop v out max_val idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = la exp neg scaled (v_(idx) - max_val)
          la exp shifted loop v out max_val (idx + 1) n

fn :: la softmax scale loop Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int Int => Tensor[Real * n]
      la softmax scale loop exps out tot idx n =
        | idx >= n  = out
        | otherwise =
          out_(idx) = (exps_(idx) * 1000) / tot
          la softmax scale loop exps out tot (idx + 1) n

fn :: la argmax vec loop Tensor[Real * n] Int Int Int Int => Int
      la argmax vec loop v idx n best_idx best_val =
        | idx >= n           = best_idx
        | v_(idx) > best_val = la argmax vec loop v (idx + 1) n idx v_(idx)
        | otherwise          = la argmax vec loop v (idx + 1) n best_idx best_val

fn :: la softmax finish Tensor[Real * n] Tensor[Real * n] Int Int => Tensor[Real * n]
      la softmax finish v exps n tot =
        | tot <= 0  = Tensor[Real * n]
        | otherwise =
          out            = la softmax scale loop exps (Tensor[Real * n]) tot 0 n
          sum_p          = la sum vec loop out 0 n 0
          best_idx       = la argmax vec loop v 1 n 0 v_(0)
          out_(best_idx) = out_(best_idx) + (1000 - sum_p)
          out

fn :: linalg softmax Tensor[Real * n] => Tensor[Real * n]
      linalg softmax (Tensor[Real * n] v) =
        | n <= 0    = Tensor[Real * n]
        | otherwise =
          max_v = la max vec loop v 1 n v_(0)
          exps  = la exp shifted loop v (Tensor[Real * n]) max_v 0 n
          tot   = la sum vec loop exps 0 n 0
          la softmax finish v exps n tot

14.5. Garantías algorítmicas, memoria RMM1/RMM2 e as 5 Regras de Ouro de linalg

  • Garantía algorítmica e de seguridade: As matrices singulares devolven None limpamente en linalg solve (sen NaN silenciosos), e linalg softmax resta o máximo antes de exponenciar para evitar desbordamentos.
  • Complexidade de pila $O(1)$ con TCO: Todos os bucles recursivos en src/main/ridgun/lib/linalg.rg están en posición de cola, polo que ridgunc os compila a saltos nativos sen crecemento de pila.
  • Memoria determinista (RMM1/RMM2): Cero pausas de colector de lixo; todas as estruturas intermedias libéranse de forma determinista ao saír do ámbito.
  • Verificación continua: Probada exhaustivamente con stable check e a suite automatizada src/test/ridgun/test linalg.rg.

As 5 Regras de Ouro ao programar con linalg

  1. Declara import linalg ao inicio do ficheiro e aproveita a equivalencia entre espazos e guións baixos para que o teu código se lea coma prosa.
  2. Aliña as túas tubaxes de datos con =: encadea as chamadas a linalg en pasos con nome propio e deixa que stable format aliñe as columnas.
  3. Aproveita as funcións totais de linalg nas túas gardas |: comproba os valores de retorno ou desenvolve os ADTs con pattern matching en vez de asumir que a entrada externa sempre é válida.
  4. Evita copiar grandes estruturas se só necesitas consultar un campo: lembra que en RMM2 os argumentos de entrada non incrementan nin decrementan contadores (+0 / -0).
  5. Combina linalg con test (import test): escribe sempre asercións con assert equals ou assert true para fixar os invariantes do teu dominio.

No Capítulo 15 pasaremos a explorar en profundidade a lib codec (A lib codec — Hex, Base64, Base64url, URL Percent-Encoding e JSON Lixeiro).